“नवऱ्याच्या पाठीमागे ही पोरांच्या हॉस्टेलवर जाऊन काय धंदे करते कुणास ठाऊक!” सासू आणि नणंदेने चारित्र्यावर शिंतोडे उडवले… पण जेव्हा नवऱ्याने सत्य पाहिलं, तेव्हा तो भर चौकात बायकोच्या पायावर पडला!                                                  साताऱ्याकडच्या एका छोट्या गावातून आलेली ‘राधिका’ दिसायला अत्यंत साधी. अंगावर साधी सुती साडी, कपाळावर मोठं कुंकू आणि बोलण्यात अस्सल गावरान गोडवा. तिचं लग्न पिंपरी-चिंचवडला राहणाऱ्या ‘समीर’सोबत झालं. समीर एका मोठ्या फॅक्टरीत सुपरवायझर होता.                           राधिका शहरात आली, पण तिला शहराचा ‘स्मार्टनेस’ कधीच जमला नाही. समीरची आई आणि त्याची बहीण (नणंद) राधिकाला नेहमी ‘गावढळ’ आणि ‘अडाणी’ म्हणून हिणवायच्या. “हिला धड चारचौघात नीट बोलता येत नाही, आमच्या स्टँडर्डची नाहीये ही!” असे टोमणे राधिका रोज मुकाट्याने ऐकून घ्यायची.    तो संकटाचा काळ आणि ‘अन्नपूर्णेचा’ उदय:    लग्नानंतर दोन वर्षांनी अचानक समीरच्या फॅक्टरीत संप झाला आणि त्याची नोकरी गेली. घरात पैशाची प्रचंड चणचण भासू लागली. सासू आणि नणंदेचे टोमणे वाढले. अशा वेळी राधिकाने पुढाकार घेतला. तिच्या हाताला उत्तम गावरान चव होती. तिने पिंपरीच्या एमआयडीसी भागात कामगारांसाठी आणि स्पर्धा परीक्षेची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी घरगुती ‘डबा (Tiffin) सेवा’ सुरू केली. सुरुवातीला ५-१० डबे होते, पण राधिकाच्या हातच्या गावरान भाकरी आणि झणझणीत भाजीची चव लोकांच्या जिभेवर अशी काही रेंगाळली, की अवघ्या सहा महिन्यांत तिचे १५० डबे चालू झाले! राधिका रोज स्वतः जुन्या ॲक्टिवावर (Scooty) जाऊन पोरांच्या पीजी (PG) आणि हॉस्टेलवर डबे पोहोचवू लागली. महिन्याला ती ४०-५० हजार रुपये कमवू लागली. ज्या घरात अन्नाची भ्रांत होती, तिथे राधिकाने अक्षरशः ‘सुपरस्टार’ सारखी प्रगती केली!                                                        तो चारित्र्यावरील खोटा आरोप आणि विषाची परीक्षा:                                                            पण राधिकाचं हे यश तिच्या सासूला आणि नणंदेला बघवलं नाही. त्यांनी समीरचे कान भरायला सुरुवात केली.  नणंद म्हणाली, “समीर दादा, तू दिवसभर नोकरी शोधायला बाहेर असतोस. आणि तुझी ही ‘गावढळ’ बायको डबे देण्याच्या बहाण्याने पोरांच्या हॉस्टेलवर दोन-दोन तास घालवते. नुसतं डबे विकून कुणी एवढे पैसे कमवत नाही! नवऱ्याच्या पाठीमागे ही तिथे जाऊन कोणते धंदे करते कुणास ठाऊक! लोकं तिच्या चारित्र्यावर संशय घेतात, आपली अब्रू वेशीवर टांगलीय हिने!” समीरच्या मनात संशयाचे विष भिनले. त्याचा पुरुषी अहंकार जागा झाला. ज्या बायकोच्या पैशावर घरातली चूल पेटत होती, त्याच बायकोच्या चारित्र्यावर त्याने संशय घेतला.                             एके दिवशी राधिका डबे घेऊन बाहेर पडली. समीर रागाने दुचाकीवरून तिचा पाठलाग करू लागला. राधिका एका मोठ्या मुलांच्या हॉस्टेलजवळ थांबली. तिथे १५-२० तरुण मुले आधीच तिची वाट बघत उभे होते. राधिका स्कूटीवरून उतरताच ती मुले तिच्या भोवती जमा झाली. हे बघून समीरच्या डोक्यात संतापाची तिडीक गेली. ‘आज हिला रंगेहात पकडतो आणि सर्वांसमोर बेदम मारतो’, या विचाराने समीर गाडीवरून उतरला आणि रागाने शिव्या देत त्या गर्दीकडे धावून गेला!                                      सत्याचा स्फोट आणि पायाखालची जमीन सरकवणारा प्रसंग:                                           समीर गर्दीत घुसला आणि त्याने राधिकाचा हात जोरात पकडून तिला मारायला हात उगारला…….       पण त्याच क्षणी एका २३-२४ वर्षांच्या तरुणाने समीरचा हात हवेतच पकडला! तो तरुण सुटाबुटात होता आणि त्याच्या गळ्यात फुलांचा हार होता.     समीर ओरडला, “सोड माझा हात! माझ्या बायकोला नादी लावून तिचं चारित्र्य खराब करताय का तुम्ही? आज हिला मी जिवंत सोडणार नाही!”                      हे ऐकताच तिथे उभी असलेली सर्व मुले शांत झाली. तो हार घातलेला तरुण पुढे आला. त्याच्या डोळ्यांत पाणी होतं. त्याने काहीही न बोलता थेट भर रस्त्यात, त्या पूर्ण गर्दीसमोर राधिकाच्या (समीरच्या बायकोच्या) पायांवर डोकं ठेवून साष्टांग नमस्कार घातला !   समीरला काहीच समजेना. तो अवाक् होऊन बघत राहिला.                                                              तो तरुण रडत रडत म्हणाला,                             “दादा, वहिनींवर संशय घेण्याआधी तुमची जीभ झडली कशी नाही? मी एक अनाथ पोरगा आहे. दोन वर्षे एमपीएससी (MPSC) चा अभ्यास करत होतो. गेल्या सहा महिन्यांपासून माझ्याकडे मेसचे पैसे भरायला एक रुपयाही नव्हता, मी उपाशी झोपायचो. तेव्हा या राधिका वहिनींनी मला सलग सहा महिने ‘फुकटात’ डबा दिला !                                          त्या म्हणायच्या- ‘तू फक्त अभ्यास कर बाळा, माझ्या हातातल्या दोन भाकरींनी माझं काही नुकसान होणार नाही.’                                                                “तो तरुण हुंदके देत पुढे म्हणाला, “दादा… आज माझा MPSC चा रिझल्ट आलाय आणि मी “उपजिल्हाधिकारी’ (Deputy Collector) म्हणून पास झालोय ! हे पेढे आणि हा हार मी माझ्या या ‘आईसाठी’ घेऊन आलो होतो. तुमच्या या ‘गावढळ’ बायकोने डबे विकून फक्त पैसे नाही कमावले दादा… तर तिने आमच्यासारख्या शेकडो गरिबांच्या लेकरांना जीवदान देऊन ही पोरं कमावली आहेत! ही साधी सून नाही, आमच्यासाठी साक्षात ‘अन्नपूर्णा’ आहे !”  अहंकाराचा शेवट आणि अश्रूंचा महापूर:                 हे शब्द ऐकताच समीरच्या पायाखालची जमीनच सरकली! त्याचा श्वास अक्षरशः कोंडला गेला.          ज्या साध्या बायकोला त्याची आई आणि बहीण ‘गावढळ’ म्हणून हिणवत होत्या, जिच्या चारित्र्यावर त्यांनी घाणेरडा डाग लावला होता… ती माऊली उन्हातान्हात स्वतःचे कष्ट उपसून समाजातील गरिबांच्या लेकरांना मायेचा घास भरवत होती! पूर्ण शहरातल्या पोरांसाठी ती एक देवी बनली होती !समीरला स्वतःची भयंकर लाज वाटली. त्याचा संशयी अहंकार एका सेकंदात मातीत मिळाला. त्याने भर चौकात, त्या सर्व पोरांसमोर स्वतःच्या बायकोचे, राधिकाचे दोन्ही हात पकडले आणि तो ढसाढसा रडू लागला…                                                        “मला माफ कर राधिके… मी नीच आहे ! लोकांच्या बोलण्यावरून मी माझ्या देवमाणूस बायकोच्या चारित्र्यावर संशय घेतला. तू खऱ्या अर्थाने माझं घर आणि माझं मन जिंकलंस!” त्या दिवशी त्या ‘गावढळ’ सुनेने फक्त शहरात यशच मिळवले नव्हते, तर आपल्या पावित्र्याने संशयाच्या प्रत्येक सापाला कायमचं ठेचून काढलं होतं !                                                     स्वतः काहीच न करता, कष्ट करणाऱ्या साध्या स्त्रियांच्या चारित्र्यावर खोटे आरोप करणाऱ्या आणि संशय घेणाऱ्या समाजाच्या डोळ्यात झणझणीत अंजन घालणारी ही कथा तुम्हाला कशी वाटली ?           अशा अनेक कथा वाचण्यासाठी या चॅनलला SUBSCRIBE करून ठेवा…..