शेवटचे अपडेट:
होर्मुझच्या सामुद्रधुनीमार्गे एलएनजी व्यत्यय आल्याने पेट्रोनेट एलएनजी, गेल, इंडियन ऑइल आणि भारत पेट्रोलियमला फटका बसला आणि युरियाचे उत्पादन निम्मे झाले.
बाधित सुविधांवरील युरियाचे उत्पादन जवळपास निम्म्याने घसरले आहे. AI-व्युत्पन्न केलेली प्रतिमा केवळ प्रातिनिधिक हेतूंसाठी वापरली जाते
पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाशी निगडीत सक्तीच्या घोषणेमुळे होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या एलएनजीच्या पुरवठ्यात व्यत्यय आल्यानंतर भारतातील युरिया उत्पादन युनिट्सने कामकाजात लक्षणीय घट केली आहे. बऱ्याच सुविधा आता अर्ध्या क्षमतेने कार्यरत आहेत.
पेट्रोनेट एलएनजी लिमिटेड, जे देशातील सर्वात मोठे एलएनजी प्राप्त करणारे टर्मिनल चालवते, अपस्ट्रीम पुरवठादारांनी अमेरिका, इस्रायल आणि इराण यांच्यातील संघर्षाशी संबंधित शिपिंग व्यत्ययांमुळे करार केलेले खंड वितरित करू शकले नाहीत असे सांगितल्यानंतर फोर्स मॅजेर घोषित केले. विकासाच्या नेतृत्वाखाली सरकारी वितरक – GAIL (इंडिया) लिमिटेड, इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन आणि भारत पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लिमिटेड – रासगॅस करारांतर्गत देशभरातील खत संयंत्रांना पुरवण्यात येणारा गॅस पुरवठा कमी करण्यासाठी.
एका वरिष्ठ उद्योग अधिकाऱ्याने वृत्तसंस्थेला सांगितले की, “गॅसचा पुरवठा सामान्य पातळीच्या अंदाजे 60-65 टक्क्यांपर्यंत कमी करण्यात आला आहे.” पीटीआयअलिकडच्या काही महिन्यांत अनुसूचित देखभाल शटडाऊन कारणीभूत असताना काही युनिट्समधील प्रभावी पुरवठा 50 टक्क्यांपेक्षा कमी झाला होता.
परिणामी, बाधित सुविधांवरील युरियाचे उत्पादन निम्म्याने घसरले आहे. त्याच वेळी, वनस्पती अधिकाऱ्यांनी सांगितले की उर्जेचा वापर लक्षणीयरीत्या 40 टक्क्यांनी वाढला आहे, कारण मोठ्या अमोनिया-युरिया युनिट्स इष्टतम क्षमतेपेक्षा कमी चालवण्यास भाग पाडल्यास कार्यक्षमता गमावतात.
एका प्लांट ऑपरेशन मॅनेजरने सांगितले की, “या स्केलची झाडे इच्छेनुसार वर आणि खाली उतरण्यासाठी डिझाइन केलेली नाहीत.” “या परिस्थितीत काम करणे म्हणजे कमी खत निर्मितीसाठी तुम्ही जास्त ऊर्जा वापरत आहात आणि याचा थेट आर्थिक फटका बसतो.”
उद्योग अधिकाऱ्यांनी ऑपरेशनल आव्हानांकडे लक्ष वेधले, असे म्हटले की गॅस वापराचे निर्देश कधीकधी रात्री उशिरा आले होते जेव्हा रास लॅफन एलएनजी कंपनीने फोर्स मॅजेअर सुरू केले होते, ज्यामुळे प्लांट टीम्स आउटपुट समायोजित करण्यासाठी झुंजतात.
मोठ्या ट्रेन-आधारित अमोनिया-युरिया वनस्पतींसाठी या स्वरूपातील अचानक लोड बदल व्यावहारिकदृष्ट्या व्यवहार्य नसतात,” असे अन्य एका उद्योग स्रोताने सांगितले. “त्यांना उपकरणे निकामी होणे, प्लांट ट्रिपिंग आणि सर्वात गंभीरपणे, ऑपरेटिंग कर्मचाऱ्यांच्या सुरक्षिततेचा धोका असतो.”
दरम्यान, 1 मार्च 2026 पासून दीर्घकालीन आरएलएनजी पुरवठा बहुविध किंमती बेंचमार्क वापरून बिल केले जाईल असे गेलने खत कंपन्यांना कळवल्यानंतर उत्पादक देखील किंमतीच्या अनिश्चिततेचा सामना करत आहेत. पीटीआय अहवालात नमूद केले आहे. व्यत्यय असूनही, भारतातील युरियाचा साठा 19 मार्चपर्यंत 61.14 लाख टन इतका होता, जो एका वर्षापूर्वी नोंदवलेल्या 55.22 लाख टनांपेक्षा जास्त होता, जरी विश्लेषकांनी चेतावणी दिली की दीर्घकाळ पुरवठा समस्या खरीप पेरणीच्या हंगामापूर्वी उपलब्धतेवर परिणाम करू शकतात.
22 मार्च 2026, दुपारी 2:01 IST
अधिक वाचा
